Als kind zag Joseph Masloub (25) veel geweld en slachtoffers in zijn geboorteland Syrië. Als christen was hij er niet veilig. Zeven jaar geleden kwam hij daarom met zijn ouders en broertje en zusje naar Nederland. Hier werd hij niet alleen Europees kampioen bodybuilden, ook kreeg hij een levend geloof. “Voorheen bad ik uit gewoonte, nu deel ik alles met Hem.”
Joseph werd in 2000 geboren in Syrië, waar hij met zijn broertje en zusje opgroeide. Samen met zijn ouders gingen ze naar de Syrisch-orthodoxe en de katholieke kerk. “Ik focuste me alleen op traditie, op gewoontes. Ik was trouw aan God maar deed niks om Hem te zoeken. Ik had geen persoonlijke relatie met Hem.”
In maart 2011 breekt er oorlog uit. Joseph is dan net een tiener. Vreedzame protesten tegen het regime van Bashar al-Assad worden gewelddadig neergeslagen. De protesten die deel uitmaakten van de Arabische lente, escaleren al snel tot een volledige burgeroorlog. Verschillende partijen raken betrokken. Naast echt Syrische regime zijn dat Islamitische Staat (IS) en internationale machten. De oorlog leidt tot een enorme humanitaire crisis, met miljoenen ontheemden en vluchtelingen, en een verwoest land.
Zoveel bloed
“We woonden in de wijk in Damascus, waar ook de president woonde. Daardoor was er meer beveiliging, maar de stad werd omringd door terroristen. Iedere dag kon er een terroristische aanval plaatsvinden, het was heel gevaarlijk. Voor christenen was het nog gevaarlijker, zij zijn doelwit van Islamitische Staat. Terroristen vielen christelijke wijken aan met bommen, vooral op momenten dat de kinderen naar school gingen.”
Josephs ogen hebben meer gezien dan die van menig ander kind. “We hebben zoveel bloed gezien, zoveel slachtoffers. Iedere dag vielen er doden. Ik heb ook twee vrienden verloren. Ze waren aan het basketballen toen de sportclub werd aangevallen met raketten. De jongens stierven door raketscherven. Dat is heel heftig en verdrietig. Je krijgt trauma’s, maar omdat we zoveel dingen hebben meegemaakt, was ons hart sterk. Het klinkt misschien een beetje raar, maar het zien van geweld is gewoon geworden voor ons. Niet omdat het gewoon is, maar omdat je verder moet leven.”
Ook ’s nachts is het niet rustig. “Terroristen vallen aan wanneer ze willen en komen in botsing met het leger. Ook ’s nachts hoor je raketten vallen, overal wordt gebombardeerd. Je kunt niet slapen en weet nooit wanneer je doodgaat. Soms moet je vluchten naar familie omdat het in je eigen huis niet veilig is. Als ik nu een helikopter hoor, moet ik gelijk aan de oorlog denken. Die geluiden vergeet je niet.”
Biddende moeder
Iedere zondag gaat het gezin naar de katholieke kerk. Joseph is ook lid van een christelijke scoutingclub. Joseph is zich altijd bewust van Gods bestaan. “Ik wist dat je God moet vrezen en eren als Schepper, maar dat deed ik niet vanuit liefde. Ik bad gewoon het katholieke gebed tot Maria en Jezus. Het was geen conversatie waarin je alles aan Hem vertelt, Hem bedankt en alles met Hem deelt. Verder probeerde ik niet te zondigen. Mijn moeder had een betere relatie met God dan wij, zij bad altijd voor ons.”
Heeft Joseph God wel ervaren in die tijd? “Een keer reden we weg van een locatie. Twee minuten later viel daar een raket. Als we daar nog waren, was de kans negentig procent dat ik een lijk op straat was. Op mijn negende viel ik in een visaquarium. Mijn linker scheenbeen lag helemaal open. Ik kreeg twintig hechtingen, de wond was vijf ?? centimeter diep. Ik wist dat God met mij was, omdat volgens de dokter de kans om verlamd te raken heel groot was. Na een paar maanden kon ik weer opstaan en voetballen. Het is perfect genezen. God heeft ons beschermd, ook zonder dat wij het wisten.”
Dat maakt Joseph dankbaar. “We hebben heftige dingen meegemaakt, maar in steden als Aleppo en Homs gebeurden nog ergere dingen. We zijn dankbaar dat de flat waar we woonden, niet is gebombardeerd of ingestort. God heeft ook ons huis beschermd.”
Vlucht naar Egypgte
Enkele jaren wonen Joseph, zijn moeder en broertje als vluchteling in Egypte. Josephs vader blijft achter in Syrië om te werken in de fabriek. “Sinds mijn elfde ben ik de man van het huis in een land wat ik niet eens kende. Egypte is een streng land, de mensen zijn heel streng. Het is niet gemakkelijk voor een jochie om zoveel verantwoordelijkheden te dragen.” Omdat vader het gezin mist, keren zijn vrouw en kinderen terug. “Ik had gemengde gevoelens. Aan de ene kant zou ik mijn oude vrienden weer zien en naar mijn school gaan. Ik wilde mijn oude leven terug. Aan de andere kant heb je de kans om dood te gaan. Je kiest ervoor om je emoties en gevoel niet teveel de ruimte te geven, maar meer je verstand.
Een tijd later bereidt hun vader zich – zonder dat Joseph en zijn broertje en zusje het weten – voor om zelf te vluchten. Het is dan 2016 en Joseph is zestien jaar. “Pas in de laatste nacht vertelde mij vader dat hij wegging. Het was een grote schok voor ons. Hij wilde het ons niet eerder vertellen, omdat hij bang was dat we verdrietig zouden worden en het niet zouden accepteren. Hij deed het voor ons. Die nacht gaf hij ons een knuffel en zei: ‘Ik zie jullie binnenkort. Zorg voor je moeder, zorg voor elkaar, hou van elkaar.’ Ik was verdrietig en miste mijn vader. Ik was ook angstig. Stel dat er iets met ons zou gebeuren en dat we onze vader niet bij ons hadden.”
Mensen verdrinken
Vader vlucht via Egypte, Turkije en Macedonië naar Griekenland. Sommige afstanden worden met de boot afgelegd. “Het was een lange, gevaarlijke reis, hij kon ook doodgaan. We hadden een paar dagen geen contact met hem. Op sommige dagen was het onderweg min tien graden. Hij heeft ook meegemaakt dat mensen verdronken in zee en dat hij mensen moest redden.”
In 2018 komt het gezin in het kader van gezinshereniging naar Nederland. Vooral de grote aantallen fietsen vallen Joseph op. “Mijn eerste indruk was dat het hier goed geregeld is. De wegen zijn goed, er is een fietspad, een voetpad, de straten zijn schoon en de mensen wel aardig. Om eerlijk te zijn vond ik elke stad op elkaar lijken. Goede infrastructuur en veel groen. Het is een heel ander land, een andere cultuur, ontdekt Joseph. “We hadden de eerste maanden nodig om te ontdekken hoe mensen hier met elkaar omgaan.”
Liefdevolle kerk
Na twee maanden wordt Joseph uitgenodigd om mee te gaan naar Best Life Church in Utrecht. Zijn ouders kennen Nederlands-Arabische christenen die daar lid zijn. In Egypte is hij eerder in een evangelische kerk geweest, maar daar was het niet zoals hier. “Ik voelde de liefde. Een jonge broeder wachtte mij op. Ik was verbaasd dat hij mij met zoveel liefde ontving, terwijl hij mij niet kende. Dat was heel verbazingwekkend voor mij en maakte grote indruk op mij. Dat mensen enthousiast waren voor de Heer en met blijdschap God aanbaden, was ook nieuw voor mij.”
Ook bezoekt hij een connectgroep. “Ik was blij want ik had niet eerder meegemaakt dat mannen met elkaar praten over de Heer. Het was allemaal nieuw voor mij, maar ik was heel blij om het te beleven.” In 2019 laat Joseph zich dopen. “Het was een heel mooi moment om Jezus te accepteren als je Heer en radicaal voor God te gaan leven. Ik ben heel dankbaar.”
Het gezin hoeft slechts twee weken naar een AZC in Overvecht en krijgt daarna al een huis toegewezen in Maarssen. “God heeft ons echt gezegend, om eerlijk te zijn. Mensen zitten soms jaren in een kamp. Het AZC in Overvecht was ook nog eens een hotel.”
Joseph doorloopt de taalschool, krijgt een hbo-advies en wil geneeskunde gaan studeren. “In mijn eentje leerde ik de boeken van vwo4 tot 6.” In 2020 verhuist hij naar Groningen voor een studie Arificial Intelligence met als specialisatie neuroscience. “Ik houd van biologie sinds ik klein was en van mensen behandelen. Ik leer nu hoe je met hulp van AI kunt genezen, bijvoorbeeld door botkanker snel te ontdekken.” Een paar maanden later breekt corona uit en worden de colleges online gegeven. “Ik voelde me in Groningen niet thuis. De mensen om mij heen waren ver van God en ik voelde dat ik daardoor beïnvloed werd.” Joseph besloot weer bij zijn ouders te gaan wonen en studeert Artifical Intelligence in neuroscience aan de Universiteit van Utrecht. Hij kan nu ook weer naar Best Life Church. Over twee weken is Joseph afgestudeerd. Hij overweegt om een jaar bijbelschool te doen.
Naast studeren sport Joseph. “Ik deed een sportclinic gymnastiek en zag dat ik kracht had. Bij het sporten tilde ik al snel mijn eigen gewicht en ik zag iedere dag progressie. Vrienden zagen mijn potentie en hebben me gemotiveerd. Ik heb aan God gevraagd: ‘Kan ik aan wedstrijden meedoen?’ Mijn moeder kreeg een visioen dat ze naar een wedstrijd ging en zag dat ik kampioen werd. Dat was een antwoord van God. Hij zei: ‘Je hebt mij in dit proces op nummer een gezet en je was trouw, nu ga ik je belonen. Ik kreeg het vers van Jeremia 27:7 Gezegend is de man die op de HEERE vertrouwt, wiens vertrouwen de HEERE is. Joseph meldt zich aan bij bodybuilding. In oktober 2023 wordt hij kampioen van de Benelux en kwalificeert hij zich voor Europa. Twee maanden later is hij Europees kampioen.”
Geen steroïden
Na deze wedstrijd stopt Joseph met bodybuilden op hoog niveau. “Als je verder wilt, moet je steroïden gebruiken en dat wil ik niet. Mijn lichaam is een tempel van de Heilige Geest en dat wil ik niet beschadigen.”
Mist hij het bodybuilden? “Ja en nee, want het was ook heftig. Je doet iedere dag hetzelfde, hebt geen sociaal leven, moet op je eten letten en vroeg naar bed. Je gebruikt weinig calorieën en dat heeft invloed op je blijdschapshormonen serotine en dopamine. Ik had daardoor depressief kunnen raken, maar God was met mij. Hij heeft me altijd gezegend.”
Wat is Gods doel met de kampioenschappen geweest? “Ik dankte God op het podium en gaf Hem alle eer. In de sportschool komen nu vaak mensen naar mij toe voor tips. Tijdens de gesprekken vertel ik dan dat God me kracht heeft gegeven en dat ik door Hem dit niveau heb bereikt. God wil mij gebruiken op die plek. Er zijn al vier of vijf mensen door tot geloof gekomen.”
Wie is God voor hem? “Hij is mijn rots, mijn schuilplaats, mijn redder en ook mijn vriend. Wanneer ik mij niet lekker voel, ga ik naar God toe. Ik bid en Hij geeft me kracht. Mijn lievelingstekst is Jesaja 60:19, in het Engels: ‘The sun will no more be your light by day, nor will the brightness of the moon shine on you, for the Lord will be your everlasting light, and your God will be your glory.’ Ik vind dat heel diep en bij het lezen krijg ik weer kippenvel. Hij is ons licht en onze hoop.”
