Indrukwekkende anekdotes van Bijbelsmokkelaar Klaas Muurling: ‘’Als er microfoons in de muren zitten om af te luisteren, dan zullen ze maar horen dat wij over Jezus zingen!’’

Slechts drie maanden nadat Klaas Muurling als assistent-boekhouder voor Open Doors was begonnen te werken, werd hij gevraagd om in te vallen voor een zieke collega bij het met z’n tweeën overhandigen van drieduizend Bijbels aan christenen in Roemenië. Daar, op een klein zandweggetje in het bos, troffen zij een andere collega met een grote vrachtwagen. Nadat zij hem hadden geholpen met uitladen, bleven zij achter met de stapels Bijbels achter wat struiken verstopt, tot deze met een aantal auto’s opgehaald werden. ‘Er hoeft maar één agent langs te komen of maar één persoon hier in het bos zijn hond uit te laten’, schoot er door hun hoofd. Het was een spannend moment, inmiddels 47 jaar geleden. Toch weerhielden de vele spannende momenten die volgden en zelfs een arrestatie in Rusland hem er niet van om zeker 45 keer af te reizen naar de vervolgde kerk. Het leverde indrukwekkende anekdotes en waardevolle lessen op vanuit zijn ontmoetingen met vervolgde christenen.

In 1978 zegden Klaas Muurling en zijn vrouw hun banen in Friesland op en verhuisden met hun dochtertje van een paar maanden oud naar Harderwijk. Kort daarvoor hadden zij God gevraagd of zij hun banen moesten behouden of dat Hij hen bijvoorbeeld op het zendingsveld wilde gebruiken. Jesaja 6:8, waarin God zegt ‘Wie zal Ik zenden en wie zal voor Ons gaan?’, was een belangrijke Bijbeltekst voor hen. Hun instelling kwam overeen met de woorden van Jesaja: ‘Hier ben ik, zend mij’. In een tijd waarin nog geen sprake was van internet en smartphones was het bijzonder dat er vrij snel daarna vanuit drie verschillende hoeken een vacature van Open Doors, toentertijd nog onder de naam ‘Kruistochten’, op hun pad kwam. Toen hij een dag na de sollicitatie al gebeld werd met de vraag of hij zou willen komen, zagen Klaas en zijn vrouw dat als een bevestiging en voldoende reden voor een nieuwe start in Harderwijk.

Werkzaamheden

Hij begon als assistent-boekhouder, maakte vervolgens na een flink aantal jaren de overstap naar de afdeling communicatie, hij heeft voor het Europese hoofdkantoor gewerkt, in de leiding gezeten van Open Doors International en is twaalf jaar woordvoerder geweest voor Open Doors Nederland, waarbij hij contact had met zowel de christelijke als de seculiere media. Nu, na 47 jaar, is hij ook tijdens zijn pensioen nog twaalf uur per week werkzaam op het kantoor in Ermelo. Hoewel hij al die jaren elke dag dezelfde route op de fiets aflegde van huis naar zijn werkplek en ook altijd dezelfde plek op kantoor heeft behouden, zijn het allesbehalve eentonige jaren geweest. 

Bijbelsmokkelvirus

Na zijn eerste plotselinge reis naar Roemenië had Klaas, in zijn woorden, ‘het Bijbelsmokkelvirus te pakken’. ‘’De uitdaging om weer op pad te gaan was er constant’’, vertelt hij. ‘’In die tijd was het op ons kantoor in de maanden mei tot oktober een komen en gaan van mensen uit Frankrijk, Duitsland, Noorwegen, Spanje, Amerika, Canada en ook uit Nederland zelf die een auto meekregen waarin op allerlei plekken Bijbels verstopt waren. Zij kregen de opdracht om die Bijbels naar Rusland of elders in Oost-Europa te brengen. Elke dag, ook als we ‘s ochtends samen startten met gebed en Bijbel lezen, was er de verwachting: ‘Wat zou de Here God vandaag gaan doen? Met welke verhalen komen er straks weer teams terug?’. Tussen het werk door liepen we regelmatig even bij de receptie langs om te vragen of een bepaald team had gebeld. Er heerste een sfeer waarin we ons telkens bewust waren van het feit dat we met iets bijzonders bezig waren; het besef dat we de kerk hielpen om weer te groeien door hen te bemoedigen en Bijbels te brengen.’’

Het werk is bijzonder, maar niet zonder risico’s: ‘’Anne van der Bijl sprak graag over Mattheüs 28; de Grote Opdracht om uit te gaan in de wereld. Hij maakte dan altijd het volgende grapje: ‘De Here God roept ons om te gaan, maar er staat nergens dat je ook weer terug zult komen’. Het was heel gevaarlijk werk, maar tegelijkertijd was het een les in geloof en in gebed. Voor zowel de koeriers als degenen die op kantoor achterbleven. Het weekte bij mij iets los om, waar mogelijk, weer op reis te gaan.’’

Bijbels in winterjassen

Het risicovolle werk zorgde voor vele spannende momenten. Op de vraag wat zijn spannendste ervaringen zijn geweest, antwoordt Klaas: ‘’Dat is moeilijk kiezen, want het zijn er heel veel. Vooral de momenten bij grensovergangen waren altijd spannend, wanneer we wisten dat we Bijbels in onze auto of in onze winterjassen hadden verstopt.’’ Hij noemt een paar voorbeelden die hem in het bijzonder zijn bijgebleven, zoals toen hij samen met zijn vrouw met van die speciale lange winterjassen met een dubbele voering reisde. Daarin hadden zij ieder zestig Bijbels verstopt. Op Schiphol voorzagen zij geen problemen, maar in Rusland lag dat anders. De enige manier om het land in te reizen was door deel uit te maken van een communistische groep. Een reisgenoot uit de groep werd aangehouden, omdat hij zijn tube tandpasta gevuld bleek te hebben met Russisch geld. Zij daarentegen konden met hun zware lading gewoon doorlopen!

Zingende peuter

Op hun reizen nam het stel ook weleens hun kinderen mee. Op een van die reizen reden zij in een auto waarin een kinderstoeltje tussen Klaas en zijn vrouw in gemonteerd was. In de vloer waren Bijbels verstopt. Om verder niet de aandacht te trekken naar het geloof moesten zij er altijd voor zorgen dat zij geen Bijbel in het zicht, geen christelijke lectuur, geen stickers en geen kruisje bij zich hadden. Terwijl zij aan de Hongaarse grens stonden, begon hun dochtertje van ongeveer drie jaar oud plotseling ‘Halleluja’  te zingen. ‘’Het was een gek moment’’, blikt Klaas terug. ‘’Je wilt je kind zo opvoeden dat het de Here Jezus gaat liefhebben en volgen, maar op dat moment kwam het niet zo goed uit.’’

Arrestatie in Rusland

Het is één keer voorgekomen dat Klaas en zijn vrouw gearresteerd werden. Het gebeurde in 1986 toen zij naar Rusland reisden en bij de grens alle Bijbels gevonden werden. Ze werden drie dagen vastgehouden en hun auto, caravan en de lectuur werden in beslag genomen. Hoe zij thuis zouden komen, moesten zij zelf maar uitzoeken. Het was een heftige ervaring voor hen. 

Toch gebeurde er ook iets heel wonderlijks: ‘’Die twee dingen gaan heel vaak samen; het is dan spannend aan de grens, maar de Here God beschermt je en zorgt dat je er doorheen komt. We werden in een hotel overdag op de KGB-afdeling verhoord en ‘s nachts konden we dan wel op een kamer slapen. De verhoren waren heel bedreigend en intimiderend. We mochten niet naar huis bellen, dus niemand kon weten van onze situatie. Op de derde dag zat ik, weer teruggekomen op onze kamer, te huilen op mijn stoel. Ik vroeg me af hoe ik in deze situatie voor mijn vrouw kon zorgen en of we onze drie kleine dochters nog terug zouden zien. We baden samen en na afloop stelde mijn vrouw voor om de radio even aan te zetten, zodat er wellicht muziek zou zijn die onze spanning ietwat zou breken. In onze twijfel en angst gebeurde er iets heel bijzonders: Zodra zij de radio aandeed klonk er precies op dat moment een christelijk lied, terwijl er in Rusland nooit iets christelijks via de staatsradio zou klinken. We hoorden de woorden: ‘Nobody knows the trouble I’ve seen, nobody knows but Jesus’. In het lied werd gezegd: ‘Soms zit je hoog op een bergtop in jubelstemming en soms diep in het dal van ellende, maar Ik ben je niet vergeten. Ik ben bij je’. Dit klonk door onze kamer, terwijl wij er eigenlijk alleen voor stonden. Het voelde alsof er een briefje neerdaalde vanuit de hemel. Het gaf ons nieuwe moed, waardoor we weer konden zingen. We dachten: ‘Als er dan microfoons in de muren zitten om ons af te luisteren, dan zullen ze maar horen dat wij over de Here Jezus zingen!’. Ook nu nog, na 39 jaar, krijg ik weer kippenvel als ik terugdenk aan dat moment.’’

In onze twijfel en angst gebeurde er iets heel bijzonders: Zodra zij de radio aandeed klonk er precies op dat moment een christelijk lied, terwijl er in Rusland nooit iets christelijks via de staatsradio zou klinken.

Blijven reizen

Klaas en zijn vrouw zijn uiteindelijk op die dag het land uit gezet, aangedaan door de hele gebeurtenis. Juist dit heeft tot gevolg gehad dat zij zijn blijven reizen: ‘’Als wij dit al na drie dagen zo ervaren, hoe zal dat zijn voor christenen in Rusland die bijvoorbeeld als straf vijftien jaar in een werkkamp moeten verblijven of nog erger, zoals nu in Noord-Korea? Ons lijden staat niet in verhouding tot wat vervolgde christenen moeten doorstaan. Een gebeurtenis die misschien bedoeld was om ons te ontmoedigen, kreeg het tegenovergestelde effect: Onze overtuiging om ons in te zetten voor vervolgde christenen nam toe.’’

Verdere uitwerking

Bovendien kwamen zij tot een ander besef: ‘’Het ging erom dat wij gehoorzaam zijn geweest om te gaan en hoe God dat verder wil uitwerken, dat mogen wij aan Hem overlaten. Misschien moesten de Bijbels via de zwarte markt of via grensbeambten op bepaalde plekken terechtkomen om mensen te bereiken die anders nooit bereikt zouden worden. En toen wij nog geen uitsluitsel hadden gekregen, werden wij in contact gebracht met een journalist van een jeugdkrant van de communistische partij. Hij stelde ons de vraag wat de grootste nood was van de jeugd in Nederland, waarop ik antwoordde: ‘Het is dezelfde nood als van de jeugd in Rusland; zij hebben Jezus nodig!’ En dat terwijl ik eigenlijk helemaal niet zo’n evangelist ben, maar het was alsof de Heilige Geest op dat moment over mij kwam en mij die woorden liet spreken. Later stond er ook iets over in de Russische krant. Op die manier konden Russische christenen lezen dat er mensen hebben geprobeerd Bijbels bij hen te brengen. Dat kan al tot zegen zijn geweest.’’

Bezoek aan Russisch werkkamp

Later is Klaas nog teruggeweest in Rusland, in het kader van de één miljoen Bijbels die in de tijd van Gorbatsjov openlijk naar het land vervoerd mochten worden. Deze mijlpaal benoemde Klaas in een eerder artikel. Zijn bezoek aan een Russisch werkkamp om daar samen met een Engelse collega Bijbels af te leveren maakte diepe indruk: ‘’Het was een gruwelijk aanblik: Er waren schijnwerpers, er was prikkeldraad en sneeuw. Met dozen vol Bijbels liepen we door de ijzeren poort, waarna wij in een klein halletje kwamen en de poort achter mij in het slot viel. Ik weet nog goed dat er op dat moment een rilling over mijn rug ging vanwege het besef dat wij hier ook terecht hadden kunnen komen na onze arrestatie. Des te bijzonder was het dat ik daar nu kwam om Bijbels te brengen.’’

Evangelisatie in Moskou

Een andere herinnering aan Rusland betreft de enige reis die hij met Anne van der Bijl heeft gemaakt. Op dat moment was er ook al meer openheid in Rusland gekomen, waardoor het mogelijk was om midden in Moskou, op het Rode Plein, de bekende evangelist Joseph Bondarenko te ontmoeten én het gesprek tussen hem en Anne door de EO te laten filmen. Als kers op de taart kwamen heel veel mensen op hen af om te luisteren naar wat Joseph te zeggen had. Op slechts een paar meter afstand van het graf van Lenin was hij daar het evangelie aan het verkondigen! Hij vroeg wie de kinderbijbel wilde hebben die hij in zijn hand had en een vrouw kreeg het. Terugdenkend aan dat moment zegt Klaas: ‘’Ontroerend om te zien hoe Anne en Joseph het evangelie verkondigden in als het ware het ‘hol van de leeuw’.’’

Ontroerend om te zien hoe Anne en Joseph het evangelie verkondigden in als het ware het ‘hol van de leeuw’.

Verbonden in liefde

Ondanks alle spannende momenten hebben de ontmoetingen met vervolgde christenen de meeste indruk gemaakt op Klaas: ‘’Het is zo’n voorrecht om hen te mogen ontmoeten. Ongeacht de taal die zij spreken, welke huidskleur ze hebben of welke denominatie ze toebehoren. Ik moet denken aan een leider van een orthodoxe kerk in Polen, waar wij Bijbels kwamen brengen. Hij was eigenlijk te ziek om ons zelf te ontvangen, dus een assistent deed dat voor hem. Op een gegeven moment hoorden wij lawaai boven ons en bovenaan de trap stond daar plotseling een grote man met een lange baard in een nachtgewaad. Hij was zo blij met de Bijbels dat hij uitriep: ‘Biblia Hollanda!’ Binnen Open Doors heb ik geleerd om liefde en waardering te hebben voor christenen uit het hele brede scala van de kerk.’’

Lessen van vervolgde christenen

Klaas sluit af met de lessen die hij rechtstreeks van vervolgde christenen heeft mogen leren en die ontzettend waardevol zijn voor hem. Zo waardevol, dat hij er een compleet boek aan heeft gewijd om ze te delen. Hij deelt hieronder met ons een greep uit deze lessen:

1. Allereerst gebed: ‘’Vervolgde christenen vragen altijd eerst om ons gebed. Zoals een Chinese kerkleider ooit zei: ‘Door bidden gaan de ogen van deze christenen meer open voor de realiteit en situatie van vervolgde christenen, waardoor zij nog meer betrokken raken, en hun gebed zorgt ervoor dat ik mijn bediening voort kan zetten.’ Gebed speelt binnen Open Doors dan ook een enorm grote rol, niet zozeer omdat het zo hoort, maar omdat we weten wat een rijkdom het is.’’
2. Volharding: ‘’Een andere Chinese kerkleider zei eens: ‘In het Westen zijn jullie vaak gericht op de mooie verhalen en de sensatie. Maar het allermooiste verhaal is dat van al die miljoenen christenen die vervolgd worden om hun geloof en toch door blijven gaan, vaak in stilte en zonder aandacht. Iedere dag kiezen zij er weer voor om de Here Jezus te volgen, met alle gevolgen van dien’.’’
3. Liefde voor de Bijbel: ‘’Een voorbeeld is een Russische grootmoeder die van mijn vrouw en mij voor het eerst in haar leven een eigen Bijbel kreeg. Toen zij besefte dat zij hetgeen in haar handen had waar zij zo lang naar uitgezien en voor gebeden had, kuste zij de omslag van de Bijbel. De liefde voor Gods Woord die ik bij vervolgde christenen zie is voor mij nog steeds een hele belangrijke les. Voor ons allemaal eigenlijk. Laten we het niet als vanzelfsprekend beschouwen.’’
4. De bereidheid om risico’s te nemen voor het evangelie: ‘’Ook als er gevaar is gaan vervolgde christenen door met evangelisatie en Bijbelverspreiding. Daar kunnen we in Nederland van leren.’’
5. Hoe zij tegen dingen aankijken: ‘’In een Islamitisch land in Afrika ontmoette ik eens een broeder die heel vrijmoedig met moslims sprak over zijn geloof in Jezus. Toen ik vroeg of dat niet lastig was, antwoordde hij: ‘Helemaal niet! Want de kracht van God is hier.’ Er gebeurde iets wat ik regelmatig heb in mijn ontmoetingen met vervolgde christenen: Ik voelde me heel klein bij het horen van zijn reactie en instelling.’’
6. Ze hebben ondanks alles humor: ‘’Nadat een broeder in Moskou bezoek had gekregen van de geheime dienst en verboden werd Bijbels te ontvangen uit Zweden, kwamen wij bij hem langs met de vraag of hij in de toekomst nog Bijbels wilde ontvangen. Met een glimlach op zijn gezicht zei hij: ‘Ja, want de geheime dienst heeft mij alleen verboden om Bijbels uit Zweden te ontvangen. Over Bijbels uit Nederland hebben zij niets gezegd!’.’’

Een Chinese kerkleider zei eens: ‘In het Westen zijn jullie vaak gericht op de mooie verhalen en de sensatie. Maar het allermooiste verhaal is dat van al die miljoenen christenen die vervolgd worden om hun geloof en toch door blijven gaan, vaak in stilte en zonder aandacht.’

Benieuwd naar wat Klaas Muurling nog meer geleerd heeft van vervolgde christenen? Je kunt het lezen in zijn boeken ‘Twaalf ontdekkingen van de vervolgde kerk’ en ‘Avondmaal met ontbijtkoek’ .