Een kindje dragen voor een ander klinkt heel mooi, maar is dit wel zo nobel als het lijkt? In juni staat het wetsvoorstel; Wet kind, draagmoederschap en afstamming op de agenda van de Tweede Kamer. Ze willen graag draagmoederschap beter reguleren in Nederland. De vraag alleen is of dit wel echt kan?
Tekst: Mirjam Cappon
Steeds meer mensen zijn opzoek naar een draagmoeder. Denk aan homoseksuele stellen, een wensouder (een man alleen) of wensouders (een stel waarvan de vrouw door omstandigheden zelf geen kindje kan dragen). Op dit moment verbiedt de wet dat er een marktplaats is voor wensouder of wensouders of vrouwen die zich willen aanbieden als draagmoeder. Je mag dit niet publiek kenbaar maken, waardoor wensouders of wensouder het van hun eigen netwerk moeten hebben. Veel mensen wijken daarom ook uit naar landen als Amerika en Canada voor een draagmoeder. Jaarlijks worden er nu in Nederland ongeveer 30 tot 50 kinderen geboren uit een draagmoeder. (Bron https://deboorderadvocaten.com/resultaten-wodc-onderzoeksrapport-naar-draagmoederschapstrajecten-in-nederland/)
Nu duren juridische procedures lang voordat de wensouders ook daadwerkelijk de juridische ouders zijn na de geboorte van het kind. Dit willen ze graag veranderen.
Vormen van draagmoederschap
Er bestaan twee vormen van draagmoederschap. Bij laagtechnologisch draagmoederschap is de eicel van de vrouw zelf en het sperma is van de wensvader of van een donor. De bevruchting vindt meestal thuis plaats door kunstmatige inseminatie waardoor er geen ziekenhuisbehandelingen aan te pas komen. De draagmoeder is ook de biologische moeder van het kind.
Bij hoogtechnologisch draagmoederschap is de draagmoeder niet de biologische moeder. Een draagmoeder wordt zwanger via een ivf-behandeling. De eicel en zaadcel waaruit het embryo is ontstaan bij ivf of icsi is van wensouders of donoren. De draagmoeder is alleen drager. In zoverre je van alleen drager kan spreken, want zij is de meest vertrouwde persoon voor de baby.
Bij draagmoederschap wordt het kind gescheiden van de enige persoon die het kent; de moeder. Negen maanden woont het kindje in haar buik, kent het haar stem, ademhaling en hartenklop. Na negen maanden wordt het kind van de moeder gescheiden. Wat betekent dit voor de hechting, het gevoel van veiligheid van de baby? Hecht de moeder die het kind draagt zich aan de baby? Of juist niet, omdat ze het voor een ander draagt? Wat zijn de gevolgen voor de ontwikkeling van het kindje? Is het ethisch juist om een kind te dragen voor een ander? Om het lichaam van de vrouw hiervoor te gebruiken? Is het ethisch juist om een kind te ontwortelen van zijn of haar eigen familie? Het gaat hier om een kostbaar mensenleven. Bij adoptie is het een ander verhaal. Het kind is er al en ouders kunnen er niet voor zorgen. Er is een nood en een adoptiegezin biedt een oplossing voor deze nood. Bij draagmoederschap wordt er bewust een kindje gemaakt om het vervolgens bij zijn of haar eigen moeder weg te halen.
Gaan we door draagmoederschap meer te reguleren niet een enorme ethische grens over? Ook de gevaren dat toch de minderbedeelde mensen dit voor geld zouden kunnen doen? En de rijken profiteren van de armere mensen. Is draagmoederschap niet een vorm van mensenhandel? Waarbij de baarmoeder wordt gebruikt als productieplek en het kind een product is?
Scheppingsorde
God schiep de man en de vrouw, manlijk en vrouwelijk schiep Hij hen. Efeze 5:31 ‘Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zijn vrouw aanhangen, en die twee zullen tot één vlees zijn.’ Wordt bij draagmoederschap de scheppingsorde niet verstoord? In de veiligheid van een huwelijk ontstaat nieuw leven. Het kind weet wie zijn vader is en wie zijn moeder is. Hij of zij lijkt op hen; qua uiterlijk en qua gedrag. Het kind weet waar het vandaan komt en bij welk gezin het hoort, wie zijn broers en zussen zijn.
Zijn we in een cultuur terecht gekomen waar de wens van de volwassene boven het recht van het kind wordt gezet? Het lijkt er wel op. Als ik reacties online lees, gunt iedereen elkaar een kind en de manier waarop maakt niet uit. Maar wie komt er voor het kind op? Een kind is geen recht en ook geen product. Toch? Een kind is een geschenk van God. We ontvangen kinderen van Hem. Ik geloof dat als een kind mag kiezen het altijd voor zijn eigen moeder zal kiezen. Door alle technische ontwikkelingen zoals ivf kan iedereen met iedereen kinderen krijgen en is er geen intimiteit meer nodig is tussen man en vrouw. Wereldwijd is vruchtbaarheid big business geworden, een miljarden industrie. Het is allemaal mogelijk en in vele landen te koop als je maar genoeg geld hebt. Zwanger worden en kinderen krijgen door; ivf, draagmoeders, spermadonoren, eiceldonoren en zelfs embryodonatie. Maar wie komt op het voor de rechten van het kind? Heeft een kind geen recht om bij zijn eigen moeder op te groeien?
Hier is zoveel over te zeggen en er zijn ontzettend veel ethische vragen. Dan heb ik het nog niet eens over alle prenatale onderzoeken die er zijn. Wat als het kindje een afwijking blijkt te hebben? Wordt dit zo gewenste kindje dan zomaar geaborteerd omdat de wensouders wel een kind willen, maar geen gehandicapt kind? Wat zijn de rechten van de (draag)moeder hierin? Kan je een kind vastleggen in een contract? Laten we bidden voor alle ontwikkelingen die er spelen en bidden voor bescherming van het kind en wijsheid voor onze Kamerleden.
Voor meer informatie kan je de podcast van de NPV bekijken ‘Verantwoord draagmoederschap bestaat niet’ via de volgende link: https://www.youtube.com/watch?v=9y8IifEabYI
Check de website van NPV zorg. Teken jij ook de petitie tegen draagmoederschap? https://www.npvzorg.nl/
Mirjam Cappon richtte stichting Powerful woman op en komt op voor het ongeboren leven. Ze inspireert om krachtige keuzes te maken voor het leven met de Bijbel als fundament.
